اسفل سافلین

معاد

أَسْفَل سافِلین در لغت به «پست‌ترین مراتب» معنا شده است. در سوره تین از تعبیر «أسفل سافلین» استفاده شده: «لَقَدْ خَلَقْنَا الْانسَانَ فىِ أَحْسَنِ تَقْوِیم ثُمَّ رَدَدْنَاهُ أَسْفَلَ سَافِلِینَ؛ ما انسان را در بهترین صورت و نظام آفریدیم، سپس او را به پایین‏‌ترین مرحله بازگرداندیم». پیرامون معنای این کلمه در آیه اختلافاتی وجود دارد:

  • برخی مفسران اسفل سافلین را به معنای آتش جهنم دانسته‌اند و در این آیه به پایین‌ترین درجه و طبقه اهل عذاب اشاره دارد. و به تعبیر برخی دیگر کنایه از هفتمین طبقه ٔدوزخ دارد که زیر همه طبقات دوزخ است.
  • برخی مفسران معتقدند تعبیر اسفل سافلین اشاره پیری و کهولت سن دارد.
  • تعدادی از محققان معتقدند تعبیر اسفل سافلین اشاره به پایین‌ترین مرتبه و درجه انسانی دارد. و در واقع همان ضلالت و گمراهی کافران است.

پانویس

  1. ↑ معین، فرهنگ فارسی، کلمه اسفل سافلین
  2. ↑ سوره تین، آیه۴-۵.
  3. ↑ ابن‌قیم‌جوزی، التبیان فی أیمان القرآن،‌ ۱۴۲۹ق، ج۱،‌ص۷۳.
  4. ↑ طباطبائی، المیزان فی تفسیر القرآن، ۱۴۱۷ق،‌ ج۲۰، ص۳۲۰.
  5. ↑ دهخدا، لغت‌نامه، کلمه اسفل سافلین.
  6. ↑ فضل الله، تفسیر من وحی القرآن، ۱۴۱۹ق، ج۲۴، ص۳۲۳.
  7. ↑ مازندرانی، شرح الكافی، ۱۳۸۲ق، ج۱۰، ص۱۳۶.
  8. ↑ دهخدا، لغت‌نامه، کلمه اسفل سافلین.

منابع

  • ابن‌قیم‌جوزی، التبیان فی أیمان القرآن،‌ محقق، عبدالله بن سالم البطاطی، مکه، دار عالم الفوائد، ۱۴۲۹ق.
  • دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه.
  • طباطبائی، سید محمد حسین‏، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامی‏، چاپ پنجم‏، ۱۴۱۷ق.
  • فضل الله، سید محمد حسین، تفسیر من وحی القرآن، بیروت، دارالملاک للطباعة و النشر، چاپ دوم، ۱۴۱۹ق.
  • مازندرانی، محمد صالح بن احمد، شرح الکافی (الاصول و الروضة)، محقق و مصحح: ابوالحسن شعرانی، ‌تهران، المکتبة الإسلامیة، چاپ اول، ۱۳۸۲ق.
  • معین، محمد، فرهنگ فارسی.