زمان تقریبی مطالعه: 3 دقیقه
 

شاخه





هر یک از انشعابهاى ساقه گیاه را شاخه می‌گویند.از آن به مناسبت در بابهاى طهارت، حج، صلح، وقف، اطعمه و اشربه، احیاء موات و حدود سخن گفته‏اند.


۱ - احکام شاخه




۱.۱ - شاخه در کفن میت


گذاشتن دو شاخه تر و تازه بدون برگ در کفن میت مستحب است.

۱.۲ - حرمت قطع شاخه در حرم


قطع کردن شاخه درختى که ریشه در حرم دارد حرام است؛ هرچند شاخه در فضاى بیرون حرم باشد. همچنین است عکس آن.
[۳] المعتمد فى شرح المناسک ج۴، ص۲۶۹.

کفاره آن بنابر قول مشهور، قیمت شاخه قطع شده است.
[۵] المعتمد فى شرح المناسک ج۴، ص۲۷۰.


۱.۳ - قطع شاخه همسایه در ملک خود


اگر شاخه درختى به ملک همسایه سرایت کند، وى مى‏تواند آن را به ملک صاحب درخت بازگرداند و در صورت عدم امکان، آن را در محدوده ملک خود قطع کند. در اینکه بریدن شاخه باید با اذن مالک و با خوددارى وى با اذن حاکم شرع باشد یا نه و نیز در اینکه قطع آن بر مالک درخت واجب است یا نه، اختلاف مى‏باشد.

۱.۴ - وقف شاخه همراه با درخت


شاخه‏هایى که حکم میوه درخت را دارد، از منافع درخت به شمار مى‏رود و با وقف درخت شاخه‏ها نیز به ملک موقوف علیه منتقل مى‏شوند.

۱.۵ - حرمت استفاده از میوه شاخه دیگری


خوردن از میوه درخت دیگرى که شاخه هایش از دیوار بیرون زده، بدون رضایت صاحبش حرام است.
[۹] صراط النجاة (شیخ انصارى)، ص۲۷۵.

مگر آنکه باغ در کنار راه باشد که براى رهگذران با شرایطى جایز است.
[۱۱] توضیح المسائل مراجع ج۲، ص۸۳۷.


۱.۶ - حکم شاخه در احیاء موات


حریم درخت کاشته شده در زمین موات در صورت موات بودن اطراف آن، محدوده‏اى است که شاخه و ریشه درخت بدانجا سرایت کرده یا زمینه سرایت دارد. بنابر این، کسى حق احیاى این محدوده را با کاشتن درخت و مانند آن ندارد.

۱.۷ - حکم تازیانه بر بیمار و مستحاضه با شاخه


اجراى حدّ تازیانه بر بیمار و مستحاضه تا زمان بهبود و پاک شدن، به تأخیر مى‏افتد و درصورتى که مصلحت در تعجیل باشد، مانند آنکه احتمال بهبود بیمار نرود، مشتى از شاخه‏هاى نازک درخت به تعداد تازیانه‏ها گرفته و یک بار بر بیمار مى‏زنند.

۲ - پانویس


 
۱. ↑ جواهر الکلام ج۴، ص۲۳۳.    
۲. ↑ جواهر الکلام ج۱۸، ص۴۱۲- ۴۱۳    
۳. ↑ المعتمد فى شرح المناسک ج۴، ص۲۶۹.
۴. ↑ جواهر الکلام ج۲۰، ص۴۲۵.    
۵. ↑ المعتمد فى شرح المناسک ج۴، ص۲۷۰.
۶. ↑ الحدائق الناضرة ج۲۱، ص۱۴۰.    
۷. ↑ جواهرالکلام ج۲۶، ص۲۷۷-۲۷۸.    
۸. ↑ جواهر الکلام ج۲۸، ص۱۴.    
۹. ↑ صراط النجاة (شیخ انصارى)، ص۲۷۵.
۱۰. ↑ مستند الشیعة ج۱۵، ص۵۵.    
۱۱. ↑ توضیح المسائل مراجع ج۲، ص۸۳۷.
۱۲. ↑ جواهر الکلام ج۳۸، ص۵۲.    
۱۳. ↑ جواهر الکلام ج۴۱، ص۳۳۹-۳۴۲.    


۳ - منبع


فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت، ج۴، ص۵۸۴-۵۸۵.    






آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.