زمان تقریبی مطالعه: 2 دقیقه
 

جعل (مفردات‌نهج‌البلاغه)






جَعل (به فتح جیم) یکی از مفردات نهج البلاغه به معنای قرار دادن که حضرت علی (علیه‌السلام) در خصوص آفرینش زمین و آسمان و آمرزش خواهی و افزایش روزی از این واژه استفاده نموده است.


۱ - مفهوم‌شناسی



جَعل (به فتح جیم) به معنای قراردادن آمده است. راغب اصفهانی معتقد است این واژه از «فعل و صنع» اعم بوده و بر پنج معنا می‌آید: اوّل، به معنی شروع مانند: «جعل زید یقول.» دوّم، در ایجاد شی‌ء و سوم، ایجاد شی‌ء از شی‌ء و چهارم گرداندن شی از حالتی به حالتی چنان‌که در قرآن کریم آمده است:«الَّذِی جَعَلَ لَکُمُ الْاَرْضَ» و پنجم حکم بر چیزی با چیزی همانند این آیه از قرآن:«وَ یَجْعَلُونَ لِلَّهِ الْبَناتِ».

۲ - کاربردها



امام (صلوات‌الله‌علیه) در رابطه با آفرینش زمین و آسمان می‌فرماید: «جعل من ماء البحر الزاخر ... یبسا جامدا.» همچنین امام (علیه‌السلام) در خصوص آمرزش خواهی و افزایش روزی فرموده است: «جعل الله سبحانه الاستغفار سببا لدرور الرزق و رحمة الخلق.»

۳ - تعداد کاربرد



از این واژه بسیار در «نهج البلاغه» آمده است.

۴ - پانویس


 
۱. ↑ طه/سوره۲۰، آیه۵۳.    
۲. ↑ نحل/سوره۱۶، آیه۵۷.    
۳. ↑ راغب الأصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، ص۱۹۶ و ۱۹۷.    
۴. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۳۲۸، خطبه۲۱۱.    
۵. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۱۹۹، خطبه۱۴۳.    
۶. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۳۳۳، خطبه۲۱۶.    
۷. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۴۴۲، نامه۵۳.    
۸. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۱۲۸، خطبه۹۱.    


۵ - منبع


قرشی بنابی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «جعل»، ص۲۲۰.    






آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.