زمان تقریبی مطالعه: 4 دقیقه
 

ابن سحنون (دائرة‌المعارف‌مؤلفان‌اسلامی)






ابوعبدالله محمد بن سحنون تنوخی (۲۰۲-۲۵۶ق)، ملقب به ابن سحنون، از فقیهان و محدثان مالکی مذهب قرن سوم هجری قمری در قیروان بود.


۱ - معرفی اجمالی



ابوعبدالله محمد بن عبدالسلام (سحنون) بن سعید تنوخی قیروانی، ملقب به ابن سحنون، اهل قیروان بود. در سال ۲۰۲ق و به نقلی ۲۰۰ق به دنیا آمد و علم فقه را نزد پدرش، و علم حدیث را از ابن ابی حسان، موسی بن معاویه و دیگران فرا گرفت. او برای کسب علوم بیشتر راهی مشرق شد و با علمای مدینه دیدار کرد و از محضر ابومصعب زهری و ابن کاسب بهره‌مند گردید. قاضی عیاضی می‌نویسد: ابن سحنون در فقه مالکی به درجات عالیه‌ای رسید، به طوری که در بیشتر علوم زمانه‌اش همچون فقه، حدیث و غیره استاد و اهل‌نظر بود و علمای رجال او را محدثی ثقه دانسته‌اند. او سپس می‌افزاید: وی حدود دویست تالیف داشت.

۲ - وفات



در سفر دیگری که به مشرق داشت، در سال ۲۵۶ق در ساحل از دنیا رفت. جنازه‌اش را به قیروان برگرداندند و در باب نافع به خاک سپردند. ذهبی مرگ تنوخی را در سال ۲۶۵ق آورده است.

۳ - تالیفات



آثارش عبارت‌اند از:
المسند فی الحدیث الحجة علی القدریه الحجة علی النصاری الامامه الرّد علی البکریة الورع الرّد علی الشافعی الرّد علی اهل البدع الایمان و الرّد علی اهل الشرک السیر (در بیست فصل) التاریخ (در شش فصل) آداب المتناظرین (در دو فصل) الّرد علی اهل العراق (به صورت پرسش و پاسخ در پنج کتاب) کتاب الکبیر (حاوی صد جزء که بیست جزء در سیر، بیست و پنج جزء در امثال، ده جزء در آداب قضاء، پنج جزء در فرائض، چهار جزء در اقرار، چهار جزء در تاریخ و طبقات و مابقی در فنون دیگر از علوم) الجامع که در آن حدود شصت باب از فنون علم جمع‌آوری شده است و کتابی درباره معلمان و رساله‌ای درباره سنت تحریم المسکر رسالة فی من سبّ النبی (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم)، احکام القرآن اجوبة محمد بن سحنون الرسالة السحنونیة رسالة فی فقه المالکیه الزهد و الامانة الاباحة تفسیر الموطا طبقات العلماء الاشربة غریب الحدیث و شرح اربعة کتب من المدوّنه. مدوّنه کتابی از عبدالرحمان بن قاسم درباره فروعات مذهب مالکی می‌باشد که محمد بن عبدالسلام شرحی بر چهار کتاب آن نوشته است.
[۱۲] مالکی، عبدالله بن محمد، ریاض النفوس، ج۱، ص۴۴۳.
[۱۴] ابن دباغ، عبدالرحمان بن محمد، معالم الایمان، ج۲، ص۷۹.


۴ - پانویس


 
۱. ↑ زرکلی، خیرالدین، الاعلام، ج۶، ص۲۰۵.    
۲. ↑ ابن فرحون، ابراهیم بن علی، الدیباج المذهب، ج۲، ص۱۶۹.    
۳. ↑ قاضی یحصبی، عیاض بن موسی، ترتیب المدارک، ج۴، ص۲۰۴.    
۴. ↑ کحاله، عمررضا، معجم المؤلفین، ج۱۰، ص۱۶۹.    
۵. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۳، ص۶۱.    
۶. ↑ ابن فرحون، ابراهیم بن علی، الدیباج المذهب، ج۲، ص۱۷۱-۱۷۲.    
۷. ↑ زرکلی، خیرالدین، الاعلام، ج۶، ص۲۰۵.    
۸. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۳، ص۷۲.    
۹. ↑ قاضی یحصبی، عیاض بن موسی، ترتیب المدارک، ج۴، ص۲۰۷.    
۱۰. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، هدیة العارفین، ج۲، ص۱۷.    
۱۱. ↑ ابن عماد حنبلی، عبدالحی، شذرات الذهب، ج۳، ص۲۸۳.    
۱۲. ↑ مالکی، عبدالله بن محمد، ریاض النفوس، ج۱، ص۴۴۳.
۱۳. ↑ یافعی، عبدالله بن اسعد، مرآة الجنان، ج۲، ص۱۳۳.    
۱۴. ↑ ابن دباغ، عبدالرحمان بن محمد، معالم الایمان، ج۲، ص۷۹.
۱۵. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، العبر، ج۱، ص۳۸۱.    
۱۶. ↑ ابن حجر عسقلانی، احمد بن علی، لسان المیزان، ج۵، ص۲۵۹.    
۱۷. ↑ شیرازی، ابراهیم بن علی، طبقات الفقهاء، ص۱۵۷.    
۱۸. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۰، ص۱۶۳.    


۵ - منبع



• پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، دائرة المعارف مؤلفان اسلامی، ج۱، ص۶۷۹، برگرفته از مقاله «محمد تنوخی».






آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.