زمان تقریبی مطالعه: 1 دقیقه
 

ادات جزا (منطق)






ادات جزا یکی از اصطلاحات به‌کار رفته در علم منطق بوده و به معنای یکی از دو کلمه ربط در قضیه شرطی متصل است.


۱ - توضیح اصطلاح



رابط در قضیه شرطی متصله، جزئی از قضیه است که سبب پیوستگی و اتصال مقدم به تالی می‌شود و آن رابط بر دو قسم است: ادات شرط و ادات جزا.
در این باره در اساس الاقتباس آمده است: «و رابطه در متصله، ادات شرط بُوَد که بر مقدم در آید، و ادات جواب شرط که بر تالی در آید اگر هر یکی را اداتی مفرد بود». در جوهر النضید نیز چنین بیان شده است: «رابطه در قضیه متصله عبارت است از: ادات شرط، مانند: ان شرطیه، و ادات جزا، مانند: فاء جزا؛ مثل: ان کانت الشمس طالعة فالنهار موجود.
نکته: ادات جزا در فارسی و بعضی از زبان‌های غیر عربی ذکر نمی‌شود؛ مانند: اگر پسرم در امتحان قبول شود او را به مشهد مقدس خواهم برد.
[۳] شهاب‌الدین سهروردی، یحیی بن حبش، منطق التلویحات، ص۱۸.
[۴] ابوالبركات ابن‌ملكا، هبه‌الله بن علي، الکتاب المعتبر فی الحکمة، ص۷۳.
[۵] خوانساری، محمد، منطق صوری، ص۷۳.


۲ - پانویس


 
۱. ↑ خواجه نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، اساس الاقتباس، ص۷۰.    
۲. ↑ علامه حلی، حسن بن یوسف، الجوهر النضید، ص۴۰.    
۳. ↑ شهاب‌الدین سهروردی، یحیی بن حبش، منطق التلویحات، ص۱۸.
۴. ↑ ابوالبركات ابن‌ملكا، هبه‌الله بن علي، الکتاب المعتبر فی الحکمة، ص۷۳.
۵. ↑ خوانساری، محمد، منطق صوری، ص۷۳.


۳ - منبع



پایگاه مدیریت اطلاعات علوم اسلامی، برگرفته از مقاله «ادات جزا»، تاریخ بازیابی۱۳۹۵/۱۰/۲۸.    


رده‌های این صفحه : اصطلاحات منطقی




آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.