کامران فانی

زندگی

کامران فانی زادهٔ ۲۵ فروردین ۱۳۲۳ در قزوین بود. او در سال ۱۳۴۱ وارد دانشکده پزشکی دانشگاه تهران شد. اما پس از دو سال تغییر رشته داد تا در رشته زبان و ادبیات فارسی درس بخواند. او در سال تحصیلی ۱۳۴۷–۱۳۴۸ به همراه قدمعلی سرامی، بهاءالدین خرمشاهی، سعید حمیدیان، حسن انوشه و جواد برومند سعید از دانشکده ادبیات دانشگاه تهران فارغ‌التحصیل شد. فانی در دانشگاه تهران از استادانی چون عبدالحسین زرین‌کوب، ذبیح‌الله صفا، حسن مینوچهر، پرویز ناتل خانلری، بدیع‌الزمان فروزانفر، جلال‌الدین همایی و بهرام فره‌وشی بهره برد. کامران فانی در سال ۱۳۵۲ از دانشکده علوم تربیتی دانشگاه تهران کارشناسی ارشد علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی گرفت.

او از سال ۱۳۵۹ در کتابخانهٔ ملی ایران کار می‌کرد و عضو هیئت علمی، مشاور ریاست و عضو شورای عالی مشاوران این کتابخانه بود. فانی همچنین عضو هیئت امنای کتابخانه مجلس شورای اسلامی و عضو شورای عالی مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی بود.

یکی از مهمترین کارهای فانی سردبیری، ویراستاری و نویسندگی شمار زیادی از دانشنامه‌ها در ایران بود. او می‌گفت که نظام آموزشی در ایران باید دانش آموزان را به پژوهش در منابع مکتوب سوق بدهد.

در سال ۱۳۸۶ از برگزاری مراسم بزرگداشت برای کامران فانی جلوگیری شد. ولی در سال ۱۳۹۴ بزرگداشت وی در کتابخانه ملی ایران با حضور مقامات رسمی و چهره‌های علمی برگزار شد.

 

فانی در سال‌های آخر عمر در آسایشگاه سالمندانی در کرج زندگی می‌کرد و از بیماری آلزایمر رنج می‌برد.

کتاب‌شناسی

تألیف

• جنگ جهانی اول و دوم: کامران فانی.
• دانشنامهٔ کودکان و نوجوانان: کامران فانی.
• رده‌بندی فلسفهٔ اسلامی: کامران فانی.
• سرعنوان‌های موضوعی فارسی: کامران فانی.
• فرهنگ موضوعی قرآن: کامران فانی.
• فرار از فلسفه: بهاءالدین خرمشاهی، کامران فانی، تهران: قطره، ۱۴۰۱، ۷۴۰ صفحه. 
• رده‌بندی دهدهی دیوئی تاریخ ایران: کامران فانی، طاهره یعقوب‌پور نرگسی، تهران: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، ۱۴۰۲، ۶۸ صفحه. 

سرپرست و مشارکت

• سرپرستی دانشنامه کودکان و نوجوانان (۱۰ مجلد)
• سرپرستی دائرةالمعارف دموکراسی (سه جلد)
• یکی از سه سرپرست دائرةالمعارف تشیع (۱۵ جلد آن تا آخر حرف «م»)
• سرپرست دائرةالمعارف دانش گستر (۱۸ جلد)
• مشارکت در دائرةالمعارف کتابداری و اطلاع‌رسانی
• مشارکت در تألیف و ویرایش فرهنگنامه کودکان و نوجوانان
• مشارکت در زندگینامه علمی دانشوران
• نظارت بر دانشنامه دانش‌گستر
  

ترجمه

• کارل چاپک، ۱۳۹۲: روبات‌ها، ترجمه کامران فانی و سعید حمیدیان، تهران: قطره، ۱۲۸ صفحه. 
• آنتوان چخوف: سه خواهر، ترجمه کامران فانی و سعید حمیدیان، تهران: قطره
• آنتوان چخوف: مرغ دریایی، ترجمه کامران فانی، تهران: قطره.
• گونتر گراس: موش و گربه، ترجمه کامران فانی، تهران: فرزان روز، ۱۸۴ صفحه. 
• جان‌ویلیام‌نیوین سالیوان، ۱۳۸۳: سلوک روحی بتهوون، ترجمه کامران فانی، تهران: آگاه، آگه، سپهر خرد، ۲۰۰ صفحه. 
• جان برنال: علم در تاریخ، ترجمه کامران فانی.
• والتر هنینگ: زردشت، سیاستمدار یا جادوگر، ترجمه کامران فانی، تهران: معین.
• فیودور داستایوسکی: خطابهٔ پوشکین، ترجمه کامران فانی و سعید حمیدیان، تهران: فرزین.
• لوئیس بونوئل، ۱۳۹۴: تریستانا، ترجمه کامران فانی، تهران: قطره، نیل، ۲۰۴ صفحه.